coaching

Waarom coaching?

In het verleden werd reeds in beperkte mate beroep gedaan op externe coaches. Nu is er ook interne coaching mogelijk. Een coach die vertrouwd is met leidinggeven en vergroeid is met de organisatie, heeft het voordeel dat die zich snel kan inleven in de situatie van de medewerkers die om coaching vragen.

In functie van de ontwikkeling van de vraag naar coaching zal een uitbreiding van het interne en externe aanbod onderzocht worden.

 

Wat biedt coaching?

Er is geen standaarddefinitie van coaching. In essentie komt het neer op: ondersteuning om iemands potentiële capaciteiten vrij te maken, zodat die persoon zo goed mogelijk functioneert, presteert, leert en ontwikkelt.

Er bestaat nogal wat verwarring rond het begrip coaching. Het wordt wel eens gepercipieerd als iets dat alleen dient voor personen die serieus in nesten zitten. Als iets waar men best niet over spreekt.
Coaching hoort evenwel thuis in de positieve sfeer. Het is een kans die de organisatie biedt aan zijn medewerkers om (pro-)actief op zoek te gaan om meer inzichten te krijgen, gericht op verdere groei. Dit impliceert niet dat er geen problemen aan bod kunnen komen. Vanuit een andere hoek bekeken zijn problemen immers even zo goed uitdagingen.

In een coachingsgesprek kunnen daarom ook allerlei onderwerpen aan bod komen, zoals:

• een algemeen gevoel (vb. ik voel me snel aangevallen door mijn collega's; ik kan moeilijk werken met de contactpersoon langs wie ik regelmatig moet passeren, …)
• een uitdaging (vb. ik zou mijn medewerkers graag wat enthousiaster zien; ik zou graag carrière maken; ik wil werken aan een bepaalde competentie; ik heb graag wat begeleiding bij het opnemen van mijn nieuwe functie; …)
• een belemmering (vb. ik heb een voorstel om de dienst beter te laten functioneren maar durf hierin zelf geen initiatief nemen; ik heb een nieuwe functie gekregen maar die is niet wat ik er van verwacht had; ik heb nog last met de BBB-veranderingen; …)
• een concreet probleem (vb. ik moet tegen x een taak uitvoeren en zie niet goed hoe ik dat moet klaarkrijgen, …)
• ….

De meeste coaches hebben een eigen specialisatie. De ene richt zich vooral op het verbeteren van competenties, de andere kijkt meer naar loopbaanontwikkeling, weer anderen richten zich vooral op het coachen bij verandering, nog anderen profileren zich als teamcoach.

Een persoonlijke coach bekijkt ook deze onderwerpen maar geeft daarbij bijzondere aandacht aan het persoonlijk functioneren en de ontplooiing van diegene die gecoacht wordt. Dit gebeurt uiteraard in het kader van het functioneren binnen de organisatie, maar gaat gepaard met een uitwerking - die niet minder belangrijk is - voor de persoonsontwikkeling.

Het kan wel voor komen dat bepaalde onderwerpen of situaties het domein van een coach overschrijden. Een coach is geen therapeut. Het kan dus dat een coachingtraject onderbroken wordt met een doorverwijzing naar gespecialiseerde hulp.

Wie komt voor coaching in aanmerking?

In principe bestaat er geen belemmering om iemand in coaching te nemen. Dat kunnen leidinggevenden of niet leidinggevenden zijn. Alle niveaus komen hiervoor in aanmerking. Ervaring leert dat ook bij de lagere niveaus mooie resultaten te halen zijn met persoonlijke coaching.

Wanneer iemand het zelf zinvol vindt om in gesprek te gaan en het probleem of de uitdaging aan te pakken, is er veel kans op een succesvol resultaat. Als men zich daarentegen te sterk geduwd voelt om in gesprek te gaan ligt het veel moeilijker, hoewel een gunstig resultaat ook dan niet uitgesloten is.

Een coachingtraject kan op eigen initiatief of op suggestie van een HR-verantwoordelijke of van een leidinggevende aangevraagd worden. Indien de coaching start op suggestie of op vraag van een HR-verantwoordelijke of leidinggevende, worden er bij het begin van een traject zowel met de medewerker als met de HR-verantwoordlijke en/of leidinggevende afspraken gemaakt over de te bereiken doelen en de wijze van rapportering.
Het geniet de voorkeur dat de gecoachte zelf rapporteert aan zijn leidinggevende. Hoe dan ook is de inhoud van de gesprekken steeds strikt vertrouwelijk en kan de rapportering aan een leidinggevende enkel beperkt blijven tot het verloop van het proces. In samenspraak kan eventueel wel een driegesprek volgen.

Hoe werkt persoonlijke coaching?

De gecoachte mag in de eerste plaats begrip, steun, stimulans en uitdaging verwachten. Samen wordt gezocht hoe meer inzicht te krijgen in het thema dat voorligt. Er wordt samen een stukje weg afgelegd in bewustwording en identificatie van het probleem en de mogelijke oplossingen.

In zo’n gesprek worden heel veel vragen gesteld. Meestal om beter te ontrafelen hoe de zaak in elkaar zit, maar soms ook om het vuur aan de schenen te leggen, te confronteren. Tijdens de gesprekken kunnen ook speciale tools aangewend worden; wel steeds met uitdrukkelijke toestemming van de gecoachte. Een gesprek wordt meestal afgesloten met enkele concrete actiepunten; het “huiswerk” dat de gecoachte zelf meent te kunnen en willen opnemen.

Belangrijk is te weten dat een coach niet de oplossingen pasklaar voorschotelt. Het werkt veel effectiever als de gecoachte zelf de sleutels van de oplossing vindt. Dit verhoogt niet alleen de betrokkenheid maar stimuleert ook het leereffect. Persoonlijk coachen is als het ware "helpen bij zelfhulp".

Persoonlijke coaching gaat daarom vaak ook verder dan het zoeken naar alternatieven voor het concrete gedrag. Om echte veranderingen teweeg te brengen is het zinvol te kijken naar de onderliggende aansturende mechanismen. Door bewuster te zijn van de innerlijke drijfveren wordt men niet meer in dezelfde extreme mate onbewust gestuurd in de acties. Door te beseffen dat men vat heeft op zijn gedragingen en dat er meer keuzemogelijkheden zijn dan men oorspronkelijk dacht, groeit het zelfvertrouwen, durft men meer initiatieven nemen, gaat men over tot actie. Er komt meer energie vrij, alles begint vlotter te lopen. De gecoachte wordt effectiever en straalt dit ook uit naar de collega’s en naar zijn omgeving, wat aanstekelijk kan werken. Persoonlijke coaching overstijgt dan ook vaak het individuele belang.

Het coachen dat leidt tot bewustwording van de aansturende mechanismen is eigen aan persoonlijke coaching. Iemand die zich laat coachen blijft evenwel steeds vrij om te kiezen of en hoe diep die wil ingaan op de onderliggende overtuigingen en beweegredenen.

Duur, frequentie en plaats van de gesprekken

Gemiddeld duurt een gesprek 1u30. Zowel door de coach als de gecoachte wordt het gesprek vooraf voorbereid en volgt na het gesprek een reflectie.

Het aantal gesprekken en het ritme van de afspraken dat nodig is kan erg variëren van persoon tot persoon en is moeilijk vooraf vast te leggen. Meestal wordt na een verkennend gesprek beslist of een traject gestart wordt, in eerste fase voor een drietal gesprekken waarna al naar gelang het verloop verdere gesprekken kunnen volgen.

De plaats van het gesprek wordt in overleg vastgelegd. Er is een ruimte voorzien in het Boudewijngebouw, maar andere locaties zijn eveneens mogelijk; ook in de buitendiensten.
 

Inschrijvingen

Voor meer informatie en/of aanvragen voor coaching kan u contact opnemen met
Mieke.Stappaerts@bz.vlaanderen.be
of telefonisch via de nummers 02/553.44.27 of 0475.570.795


Mieke Stappaerts
Directeur-generaal
Coach
Agentschap voor Overheidspersoneel
Boudewijnlaan 30 bus 50, 2B45